Podcast „Zniewoleni”
Podcast „Zniewoleni” to nowa inicjatywa Muzeum Martyrologicznego w Żabikowie, mająca przybliżyć zarówno te niezwykłe jak i całkiem zwyczajne losy osób, które podczas okupacji znalazły się w obozie karno-śledczym. To historie ludzi, których marzenia, plany i pragnienia zostały przekreślone przez wybuch wojny. Ilu z nich przeżyło? Czym zajmowali się przed wojną? Dlaczego zostali osadzeni? Co działo się z nimi po opuszczeniu więziennych drutów? Tego wszystkiego dowiecie się słuchając naszego podcastu. Już dziś zapraszamy do odsłuchania pierwszego odcinka na platformie Spotify.
Marszałek Województwa Wielkopolskiego uroczyście otworzył nowe skrzydło Muzeum
Za nami uroczyste otwarcie nowego skrzydła Muzeum Martyrologicznego w Żabikowie. Uroczystość rozpoczęliśmy od złożenia kwiatów pod Ścianą Śmierci na terenie byłego niemieckiego nazistowskiego obozu karno-śledczego w Żabikowie. Następnie zaproszeni goście przeszli na plac przed głównym wejściem do Muzeum. W drodze z terenu poobozowego mieli okazję wysłuchać wspomnień byłych więźniów, odczytanych przez uczniów Dwujęzycznego Liceum Ogólnokształcącego w Luboniu. Po przybyciu na plac przed Muzeum głos zabrała Dyrektor Muzeum Martyrologicznego w Żabikowie, dr Anna Ziółkowska, która powitała zgromadzonych gości i podkreśliła znaczenie nowego budynku dla zachowania i upowszechniania lokalnej historii. Następnie przemówienie wygłosił Marek Woźniak, Marszałek Województwa Wielkopolskiego. Kolejno głos zabrał Łukasz Kawczyński, Prezes Firmy Budopol Poznań – Generalnego Wykonawcy inwestycji. Na zakończenie odczytano listy skierowane do uczestników uroczystości przez I Wicewojewodę Wielkopolską Karolinę Fabiś-Szulc. Przemówieniom towarzyszył mural „Twarze pamięci”, stanowiący symboliczne tło uroczystości. Kolejnym punktem programu był wyjątkowy występ artystyczny. Zgromadzonych gości zaproszono do holu nowego skrzydła Muzeum, gdzie koncertmistrzyni Orkiestry Filharmonii Poznańskiej im. T. Szeligowskiego, Anna Ziółkowska, wykonała utwór polskiego kompozytora Krzysztofa Meyera. Wyjątkowość tego wykonania podkreślały skrzypce, na których zagrała artystka. Instrument został wykonany przez Antona Klinga w KL Sachsenhausen i podarowany polskiemu więźniowi Gracjanowi Królowi. Skrzypce znajdują się obecnie w zbiorach Muzeum Martyrologicznego w Żabikowie. Ich historia, a także muzyka rozbrzmiewająca w przestrzeni nowego budynku, stworzyły niezwykle wzruszający i poruszający moment uroczystości. Na zakończenie zaprosiliśmy licznie przybyłych gości do zwiedzania nowo otwartych wystaw stałych oraz pozostałych przestrzeni nowego skrzydła Muzeum.
Muzeum Martyrologiczne w Żabikowie 11 września 2026 otworzy dla zwiedzających nowe skrzydło budynku
Zapraszamy do odwiedzenia znajdujących się w nim trzech wystaw stałych. Ekspozycja „Ślady przeszłości na terenie byłego niemieckiego obozu karno-śledczego w Żabikowie”, której kuratorem jest Magdalena Konieczna prezentuje artefakty znalezione podczas prac archeologicznych prowadzonych zarówno na terenie budowy jak i obozu karno-śledczego. Wystawa „Sprawcy”, zajmująca piwnicę budynku nazywanego tzw. willą komendanta, łączącego oba skrzydła Muzeum jest opowieścią o członkach załogi obozowej. Kurator Michał Maćkowiak wykorzystał przy realizacji wystawy zarówno archiwalne zdjęcia jak i relację świadka wydarzeń. Hol na piętrze budynku wypełnia ekspozycja „Otwieramy magazyny, świadectwa historii muzeów w Żabikowie, Forcie VII i Chełmnie nad Nerem”. To prezentacja unikatowych zbiorów Muzeum i jego oddziałów: Muzeum Martyrologii Wielkopolan-Fort VII i Muzeum byłego niemieckiego Obozu Zagłady Kulmhof w Chełmnie nad Nerem. W nowym skrzydle znajduje się także biblioteka, sala edukacyjna, magazyny zbiorów, a także sala konferencyjna, w której już od października odbywać się będą cykliczne „Czwartki Filmowe”. Co miesiąc gościć w niej będą również tematyczne wykłady. Nowy budynek to także większa dostępność dla osób z niepełnosprawnościami i osób neuroróżnorodnych. Zwiedzanie Muzeum ułatwią tablice tyflograficzne, winda, ścieżki fakturalne. Rozbudowa Muzeum sfinansowana została ze środków Samorządu Województwa Wielkopolskiego.
Bezpłatne zwiedzanie terenu byłego niemieckiego obozu karno-śledczego w Żabikowie
BRAK DOSTĘPNYCH MIEJSC Serdecznie zapraszamy na bezpłatne zwiedzanie z przewodnikiem terenu byłego niemieckiego obozu karno-śledczego w Żabikowie. Podczas zwiedzania pracownik Muzeum opowie o funkcjonowaniu obozu, historii jego powstania i likwidacji oraz losach więźniów. Oprowadzanie odbędzie się 22 sierpnia 2026 roku o godzinie 12:00. Miejsce zbiórki: brama prowadząca na teren poobozowy. Na wydarzenie obowiązują zapisy. Ilość miejsc jest ograniczona. Obowiązuje kolejność zgłoszeń. Zgłoszenia można dokonać mailowo (rezerwacje@zabikowo.eu) lub telefonicznie pod numerem 61 813 06 81. W razie niesprzyjających warunków pogodowych, spotkanie odbędzie się we wnętrzach Muzeum Martyrologicznego w Żabikowie.
Europejskie Miejsca Pamięci: Deklaracja Programowa
Zachęcamy do zapoznania się z przygotowanym przez Miejsce Pamięci i Muzeum Auschwitz-Birkenau oświadczeniem podpisanym przez Muzea Miejsca Pamięci z Polski i Europy.
Bezpłatne oprowadzanie po terenie byłego niemieckiego obozu karno-śledczego w Żabikowie
Serdecznie zapraszamy na bezpłatne zwiedzanie z przewodnikiem terenu byłego niemieckiego obozu karno-śledczego w Żabikowie. Podczas zwiedzania pracownik Muzeum opowie o funkcjonowaniu obozu, historii jego powstania i likwidacji oraz losach więźniów. Oprowadzanie odbędzie się 18 lipca 2026 roku o godzinie 12:00. Miejsce zbiórki: brama prowadząca na teren poobozowy. Na wydarzenie obowiązują zapisy. Ilość miejsc jest ograniczona. Obowiązuje kolejność zgłoszeń. Zgłoszenia można dokonać mailowo (rezerwacje@zabikowo.eu) lub telefonicznie pod numerem 61 813 06 81. W razie niesprzyjających warunków pogodowych, spotkanie odbędzie się we wnętrzach Muzeum Martyrologicznego w Żabikowie. Wstęp bezpłatny!
82. rocznica rozstrzelania gen. Henryka Kowalówki
Jak co roku, 2 czerwca na terenie byłego niemieckiego obozu karno-śledczego w Żabikowie upamiętniliśmy generała Henryka Kowalówkę, komendanta Okręgu Poznań Armii Krajowej, oraz jego towarzyszy broni. Na uroczystości licznie zgromadzili się mieszkańcy miasta Lubonia, przedstawiciele lokalnych władz, instytucji i szkół, kombatanci, a także rodziny byłych więźniów. Głos zabrały Małgorzata Machalska, Burmistrz Miasta Luboń, dr Anna Ziółkowska, Dyrektor Muzeum Martyrologicznego w Żabikowie, a także Henryk Józefowski, Prezes Okręgu Wielkopolska Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej. Następnie kustosz Muzeum, Jacek Nawrocik, wygłosił krótki wykład. Modlitwę za poległych w Żabikowie odmówił biskup Jan Glapiak. Najbardziej wzruszającym i podniosłym momentem uroczystości upamiętniającej był Apel Pamięci zakończony salwą honorową. Następnie, pod Ścianą Śmierci – symbolicznym miejscem straceń osadzonych w Żabikowie, delegacje złożyły wiązanki i znicze. Wojskową asystę honorową zapewniła 31. Baza Lotnictwa Taktycznego Poznań-Krzesiny. Hymn narodowy odegrała Orkiestra Reprezentacyjna Sił Powietrznych z Poznania.
Wykład „Konspiratorzy i konspiratorki w niemieckim obozie karno-śledczym w Żabikowie”
„Konspiratorzy i konspiratorki w niemieckim obozie karno-śledczym w Żabikowie”Wykład kustosza Jacka Nawrocika 13 czerwca 2026 (sobota), godz. 12:00 Zapraszamy na spotkanie poświęcone wielkopolskiej konspiracji. W czasie wykładu przybliżone zostaną sylwetki najważniejszych konspiratorów i konspiratorek osadzonych, a w wielu przypadkach straconych na terenie żabikowskiego obozu. Wykład towarzyszy uroczystości rocznicy egzekucji generała Henryka Kowalówki, dowódcy Okręgu Poznań Armii Krajowej, który wraz z częścią swojego sztabu został stracony w obozie karno-śledczym w Żabikowie 2 czerwca 1944 roku. Wstęp wolny, obowiązują zapisy rezerwacje@zabikowo.eu tel. +48 61 813 06 81
Finał V edycji Wojewódzkiego Konkursu Historyczno-Literackiego „Wielkopolanie w czasie II wojny światowej”
W dniu 22 maja br. w Muzeum Martyrologicznym w Żabikowie odbyła się uroczystość wręczenia nagród Laureatom Wojewódzkiego Konkursu Historyczno-Literackiego „Wielkopolanie w czasie II wojny światowej”, którego organizatorem wraz z Muzeum była Szkoła Podstawowa nr 2 w Mosinie. Patronat honorowy nad Konkursem objęło Centrum Instytut Wielkopolski przy Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Wysoki poziom prac konkursowych sprawił, że Jury w składzie: prof. UAM dr hab. Danuta Konieczka-Śliwińska – Wydział Historii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Agnieszka Bereta – Galeria Miejska w Mosinie oraz Bartłomiej Grzanka – kierownik Muzeum byłego niemieckiego Obozu Zagłady Kulmhof w Chełmnie nad Nerem nagrodziło 6 uczniów. Laureaci: I miejsce w konkursie zajął Marek Franciszek Kulawiak, uczeń Szkoły Podstawowej im. Adama Mickiewicza w Skokach, za pracę konkursową „Zwykły człowiek w niezwykłych czasach”; II. miejsce ex aequo zajęli: III. miejsce zajął: Dawid Zbigniew Szymański, uczeń Szkoły Podstawowej im. Adama Mickiewicza w Skokach, za pracę konkursową: „Okupacyjne życie Henryka Kaczmarka”. Wojewódzki Konkurs Historyczno-Literacki został umieszczony w „Wykazie zawodów wiedzy, artystycznych i sportowych, ustalonym przez Wielkopolskiego Kuratora Oświaty uwzględnianych w postępowaniu rekrutacyjnym do szkół ponadpodstawowych na rok szkolny 2025/2026. Laureaci ww. Konkursu, którzy zajęli I, II oraz III miejsce otrzymują 2 punkty w rekrutacji do szkół ponadpodstawowych. Przyznano także wyróżnienia dla: Serdecznie gratulujemy Laureatom Konkursu, wyróżnionym uczniom i ich opiekunom merytorycznym. W następnym roku szkolnym 2026/2027 planujemy kolejną VI edycję Konkursu.
Noc Muzeów – informacje praktyczne
Osoby zapisane na zwiedzanie terenu poobozowego prosimy o zbieranie się na nowym parkingu przy wejściu na teren obozu, będzie tam na Państwa czekać pracowniczka Muzeum. Osoby zapisane na zwiedzanie wystaw muzealnych zapraszamy do starej części Muzeum również będzie tam na państwa czekać pracowniczka Muzeum. Osoby zapisane na panel i film proszone są o zbieranie się przed wejściem do starej części Muzeum, wspólnie z pracownikiem przejdziecie Państwo do nowego budynku. Indywidualnie zapraszamy na zwiedzanie naszych wystaw w godzinach od 16:00-17:00 i od 18:00-20:00. W czasie naszych wydarzeń zakupić będzie można muzealne wydawnictwa (płatność kartą i gotówką). Do każdej zakupionej książki dodamy zakładkę z muralem „Twarze pamięci”.